Digitale transformatie maakt het mkb weerbaarder
#Leven lang ontwikkelen #ICT
Jan Jeronimus wordt niet warm van abstracte termen als ecosystemen en waardeketens. Hij is een man van de praktijk. Met de High-Impact PPS IT Verband Zuid-Holland maakt hij van toekomstbestendig digitaliseren een tastbare strategie. Met steeds opnieuw die ene toetssteen: helpt dit het mkb écht?
Jeronimus is projectleider van de High Impact Pps IT Verband Zuid-Holland en verbonden aan De Haagse Hogeschool. Daar komt zijn overtuiging vandaan dat onderwijs alleen relevant blijft als het voortdurend in contact staat met de wereld buiten de muren. ‘De Haagse heeft er bewust voor gekozen om als publieke onderwijsorganisatie echt de regio in te gaan en een partner te zijn voor al die andere stakeholders in Zuid-Holland. We willen voorkomen dat we ICT-geschiedenis geven. ICT moet van nu zijn en liever nog van de toekomst’, zegt hij.
Vier PPS’en, één opgave
Ook in Zuid-Holland is de urgentie voelbaar: bedrijven willen digitaliseren, verduurzamen en hun cybersecurity op orde krijgen. Maar ze komen mensen tekort. Om die uitdagingen het hoofd te bieden bundelt IT Verband Zuid-Holland vier publiek-private samenwerkingen: IT Campus Rotterdam, The Hague Security Delta (HSD), Dutch Innovation Factory (DIF) en WE-IT. Halverwege 2023 kwamen er meet up & share-sessies: elkaar leren kennen, vertellen wat je doet. Maar de eigen ambitieuze programma’s van de vier PPS’en vroegen al veel tijd en energie. ‘Ze wilden wel meer synergie, maar je kunt je tijd maar één keer besteden,’ zegt Jeronimus. Er was coördinatie nodig: ‘Wil je impact maken, dan moet je aan de slag. Wij fungeren als een verbindende schakel. Ons doel is om IT-talent sneller op de juiste plek te krijgen.’
Talent kweken begint eerder dan je denkt
Dat talent niet alleen uit mbo en hbo komt, illustreert de IT Campus Rotterdam, dat zich o.a. richt op het basisonderwijs: niet om kinderen al vakinhoudelijk op te leiden, maar om nieuwsgierigheid te wekken. Een concreet voorbeeld is de AI Blackbox, een toolkit voor leerkrachten in het primair onderwijs. Andere partners zetten in op verdieping en praktijk. The Hague Security Delta werkt aan cybersecurity-talent; bij de Dutch Innovation Factory in Zoetermeer ontwikkelen studenten praktisch toepasbare innovaties voor echte vraagstukken uit het bedrijfsleven, zoals in het Experimenteerhuis waar zorg en IT samenkomen.
Niet opleiders centraal, maar routes
Binnen WE-IT werken publieke en private opleiders samen als schakels in één keten. Jeronimus maakt het tastbaar met routes voor verschillende doelgroepen. TechGrounds bijvoorbeeld richt zich op oriëntatie en omscholing van zij-instromers, zoals de financial controller die Python ontdekt. De ICT Praktijkacademie biedt werkend leren op bachelorniveau. Andere partners bedienen niches met korte trainingen en certificaten. En De Haagse Hogeschool beweegt mee richting duaal en modulair onderwijs. De kern vat Jeronimus scherp samen: ‘De truc is niet om te organiseren rondom opleiders, maar rondom routes voor specifieke doelgroepen, gebaseerd op specifieke werkgeversvragen.’
De vraag achter de vraag van het mkb
Werkgeversvragen klinken rationeel, maar volgens Jeronimus is die vraag vaak helemaal niet zo helder. ‘Als je mkb’ers vraagt: welk trainingsaanbod moeten we geven? Dan weten ze het niet,’ zegt Jeronimus. ‘Daarom stelt IT Verband andere vragen: Waar lig je wakker van? Wat is het anker dat je achter je aansleept, of de ijsberg waar je op afstevent?’ Van daaruit ontstaan interventies die landen. Zoals de MKB Digiwerkplaats, waarin ondernemers in zes sessies leren hoe ze AI kunnen toepassen op hun bedrijfsvoering en met iets tastbaars naar huis gaan. ‘Denk aan HR-vraagstukken, online vindbaarheid, of het verder automatiseren van bepaalde bedrijfsprocessen.’
Hij noemt twee andere voorbeelden. Lectoratenonderzoek in de maakindustrie bracht een behoefte boven water aan AI-gestuurde werkinstructies op maat. En onderzoek in cybersecurity liet zien waarom er veel uitval is: leidinggevenden groeien vaak door op vakinhoudelijkheid, en niet bepaald op leiderschap, waardoor mensen weglopen. Nu ontwikkelt het netwerk een gerichte managementtraining.
Zij-instroom: match herkennen, niet alleen afvinken
Bij zij-instroom is er nog ruimte voor betere matching tussen vraag en aanbod. ‘Iemand die als receptionist bij een hotel werkt heeft al heel veel soft skills die superhandig zijn voor een helpdeskmedewerker in de IT.’ Ook werkgevers krijgen een spiegel voorgehouden. Vacatures zijn vaak star en door AI verdwijnen startersklussen. ‘Iedere medior of senior is ooit begonnen als junior,’ zegt Jeronimus. ‘Als je starters geen kans biedt, schiet je in je eigen voet.’ Het antwoord is praktisch: ‘We gaan die ondernemer helpen bij het coachen van de starters. Zo komen juniors aan de bak en wordt het inwerktraject serieuzer.’
Bij het Werkcentrum aan tafel
In die beweging zoekt IT Verband Zuid-Holland ook aansluiting bij de Werkcentra in de regio. Jeronimus noemt de samenwerking daar “work in progress”. ‘Bij het Werkcentrum komen vraag en aanbod mooi bij elkaar. Ik wil dat wij als HIP ook erkend worden als partner in die grotere structuur en aan tafel bij overleggen over IT, data, AI, cloud en cybersecurity. Niet als extra schakel, maar om herkenbare producten en diensten te leveren, van begeleiding van zij-instromers tot het weerbaarder maken van mkb’ers.’
Wat andere regio’s kunnen meenemen
Jeronimus vat zijn geleerde lessen samen: ‘Begin met het einde in gedachten. Zorg dat wat je bouwt ook gebruikt wordt en leidt tot een wezenlijke verandering.’ En: ‘Het begint bij mensen. Leer elkaar kennen en vertrouwen en behaal kleine successen.’ Tot slot benadrukt hij dat het mkb leidend moet zijn. ‘Niet invullen wat ze nodig hebben, maar de vraag boven tafel krijgen. Want alleen zo help je het mkb écht.’
Bron: AGDB.
